در بسیاری از ساختمانها، افت فشار آب باعث اختلال در تامین آب مصرفی میشود و برای افزایش فشار آب و حفظ جریان یکنواخت، نصب پمپ آب همراه با منبع انبساط ضروری است.
منبع انبساط علاوه بر ذخیره آب، با ایجاد فشار ثابت آب، از روشن و خاموش شدن مکرر پمپ جلوگیری میکند. این منبع در دو نوع اصلی تولید میشود؛ منبع انبساط باز که بیشتر در سیستمهای گرمایشی و سیستمهای سرمایشی کاربرد دارد، و منبع انبساط بسته که معمولا در کنار پمپ آب خانگی برای تثبیت فشار بهکار میرود.
همچنین مخزن انبساط در ظرفیتهای متنوع مانند مدلهای 10 لیتری برای مصارف محدود خانگی تا مدلهای بزرگتر حتی تا 1000 لیتری برای ساختمانهای بزرگتر عرضه میشوند و انتخاب صحیح آنها، تاثیر زیادی بر عملکرد و طول عمر سیستم تاسیسات دارد.
خرید منبع انبساط پمپ
پیش از خرید منبع انبساط، لازم است به چند نکته مهم توجه کنید. نخستین موضوع، ظرفیت منبع تحت فشار است که باید با ظرفیت پمپ و میزان مصرف آب تناسب داشته باشد. منبع انبساط در مدلهای 8 لیتری، 24 لیتری، 50 لیتری، 80 لیتری و ظرفیتهای به بالا عرضه میشوند. هر چه ظرفیت مخزن بیشتر باشد، تعداد دفعات روشن شدن پمپ کاهش مییابد و سیستم آبرسانی شما پایداری بهتری خواهد داشت، البته انتخاب ظرفیت آن بستگی به نیاز خواهد بود.

مسئله دیگر، جنس تیوپ داخلی و بدنه منبع است. بیشتر برندها از تیوپ EPDM و بدنه فولادی با پوشش رنگ الکترواستاتیک استفاده میکنند تا هم دوام بالا و هم بهداشت آب مصرفی تامین شود. برای مصارف خانگی، توصیه میشود مدلی را انتخاب کنید که دارای تیوپ قابل تعویض باشد؛ زیرا در طول زمان تیوپ دچار فرسودگی میشود و قابلیت تعویض آن هزینههای تعمیرات را کاهش میدهد.
از سوی دیگر، فشار کاری مخزن انبساط را نیز باید در نظر داشته باشید. فشار استاندارد هوای داخل مخزن معمولا 80 درصد میزان فشار استارت پمپ آب درنظر گرفته میشود. در هنگام خرید منبع انبساط پمپ آب، این مقادیر باید با فشار مورد نیاز شبکه آبرسانی شما تطابق داشته باشد.
راهنمای انتخاب و خرید منبع انبساط پمپ
جهت انتخاب مخزن تحت فشار بایستی به چند عامل توجه کرد که بررسی هر کدام از آنها در انتخاب و در نهایت خرید مخزن تحت فشار تاثیرگذار است. پارامترهایی که برای انتخاب منبع انبساط موثر هستند شامل جنس بدنه، جنس تیوپ و میزان حجم مخزن تحت فشار است و در ادامه هر کدام از آنها به تفکیک بررسی خواهد شد.

جنس بدنه: جنس بدنه مخزن تحت فشار بایستی در برابر رطوبت، خوردگی و ضربات اشیای خارجی مقاوم بوده و همچنین با توجه به اینکه منبع انبساط بطور مستقیم با آب در تماس است در برابر زنگ زدگی و پوسیدگی نیز مقاومت داشته باشد. جنس بدنه مخزن تحت فشار معمولا از ورق فولادی ضد زنگ، فایبرگلاس، کامپوزیت و ... ساخته میشوند.
جنس تیوپ و دیافراگم: منبع تحت فشار در دو نوع تیوپی و دیافراگمی ساخته میشوند. جنس تیوپ و دیافراگم بایستی انعطاف پذیر بوده و در عین حال مقاومت مناسبی در برابر پارگی داشته باشد و همچنین به دلیل تماس مستقیم با آب از مواد بهداشتی ساخته شده باشد. تیوپ و دیافراگم معمولا از جنس های لاستیک EPDM یا لاستیک بوتیل میباشند.
مقدار حجم مخزن تحت فشار: فاکتور مهم انتخاب مخزن تحت فشار مقدار حجم آن است. حجم منبع به میزان مصرف آب ساختمان وابسته است که در واقع آن هم به متراژ، تعداد واحدها و تعداد افراد ساکن در واحدها ارتباط دارد. حجم منبع از آن جهت اهمیت دارد که در صورت انتخاب نادرست آن تعداد دفعات پر و خالی شدن افزایش مییابد و این خود عامل پارگی تیوپ یا دیافراگم مخزن میشود. همچنین دفعات روشن و خاموش شدن پمپ نیز افزایش و در طول زمان منجر به استهلاک و خرابی پمپ میشود. میزان حجم مخزن تحت فشار با توجه به تعداد واحدهای ساختمان در جدول زیر آورده شده است:
| تعداد واحد |
حجم مخزن تحت فشار (لیتر) |
| 1-3 |
8-50 |
| 4-7 |
50-60 |
| 8-10 |
60-80 |
| 10-16 |
80-100 |
| 16-24 |
100-200 |
حجم های بالاتر مخزن تحت فشار برای ساختمان های بلندتر با تعداد واحدهای بیشتر و همچنین مصارف صنعتی و بوستر پمپ های آتش نشانی و آبرسانی مورد استفاده قرار میگیرد.
قیمت منبع انبساط پمپ - قیمت منبع تحت فشار
قیمت منبع انبساط پمپ آب خانگی تحت تاثیر چندین عامل مهم تعیین میشود:
- ظرفیت مخزن: هرچه حجم منبع بیشتر باشد، قیمت نیز بالاتر خواهد بود.
- نوع طراحی: منابع دیافراگمی معمولا گرانتر از مدلهای تیوپی هستند، زیرا دوام و عملکرد بهتری دارند.
- جنس بدنه و تیوپ: تیوپهای مرغوب EPDM و بدنههای ضخیمتر با پوشش باکیفیت، هزینه بالاتری ایجاد میکنند.
- داشتن درجه فشار: داشتن درجه یا عقربه که فشار داخلی منبع را نشان میدهد در قیمت نهایی منبع انبساط موثر است.
- برند تولیدکننده: برندهای اروپایی مانند پنتاکس قیمت بالاتری نسبت به برندهای چینی یا ایرانی دارند.
- نوسانات بازار: تغییرات نرخ ارز و هزینههای حملونقل نیز قیمت نهایی را تحتتاثیر قرار میدهد.
بازه قیمت منبع انبساط در سال جاری (قیمت حدودی در سال 1405):
- منبع ۲۴ لیتری بین 800.000 تا 3.500.000 تومان
- منبع ۵۰ لیتری بین 1.500.000 تا 4.500.000 تومان
- منبع ۸۰ لیتری بین 2.800.000 تا 6.000.000 تومان
کالاصنعتی با ارائه محصولات اصلی برندهای معتبر از جمله لئو، پنتاکس و امرا، ضمانت اصالت کالا و قیمتگذاری شفاف، امکان خرید آسان و مطمئن را برای مشتریان فراهم کرده است. در فروشگاه کالاصنعتی میتوانید از پشتیبانی کارشناسان و مشاوره فنی تخصصی پیش از خرید بهرهمند شوید و بهترین انتخاب را با مناسبترین قیمت انجام دهید.
برندهای تولیدکننده منبع انبساط پمپ
در بازار ایران و جهان، برندهای مختلفی اقدام به تولید منبع تحت فشار و مخزن انبساط پمپ آب میکنند. برخی از معتبرترین و پرفروشترین این برندها عبارتاند از:

برند لئو یکی از تولیدکنندگان شناختهشده چینی است که در زمینه انواع پمپ، مخازن تحت فشار و لوازم جانبی فعالیت دارد. محصولات این شرکت به دلیل قیمت اقتصادی و کیفیت قابل قبول در بازار ایران محبوبیت زیادی دارند.
پنتاکس یک برند ایتالیایی معتبر با بیش از چند دهه تجربه در حوزه تجهیزات پمپ و آبرسانی است. منابع تحت فشار پنتاکس با تیوپهای مقاوم و کیفیت ساخت ممتاز شناخته میشوند. هرچند قیمت منبع انبساط پنتاکس نسبت به نمونههای چینی و ایرانی بالاتر است، اما طول عمر بالای آن، این هزینه را توجیه میکند.
منابع انبساط امرا حاصل کار مشترک ایران و ترکیه است که البته محصولات خود را با تکیه بر تکنولوژی روز اروپا تولید میکند و کیفیت ساخت و مقاومت بالایی را ارائه میدهد.
انتخاب برند مناسب، هم به بودجه و هم به توقع شما از دوام و کیفیت محصول بستگی دارد. توصیه میشود پیش از خرید، مشخصات فنی، ظرفیت و گارانتی محصولات هر برند را بهطور دقیق مقایسه کنید.

منبع انبساط پمپ چیست؟
منبع انبساط یا مخزن تحت فشار، یک وسیله کاربردی در سیستمهای گرمایشی، سرمایشی و تهویه مطبوع و همچنین تقویت فشار ساختمانها است. منبع انبساط وظیفه دارد که تغییرات حجم آب یا سیال موجود در سیستم را جبران کند. در داخل منابع انبساط تیوپی لاستیکی یا صفحه انعطافپذیر به نام دیافراگم وجود دارد که آب اضافه حاصل از افزایش حجم در فضای داخل آن ذخیره میشود و به دلیل داشتن قابلیت ارتجاعی تیوپ و دیافراگم، از اعمال فشار به لولهها، اتصالات و تجهیزات دیگر جلوگیری میکند.
انواع منبع تحت فشار پمپ آب
منابع انبساط در دو نوع اصلی باز و بسته طراحی و تولید میشوند.

منبع انبساط باز
منبع انبساط باز، قدیمیترین نوع منبع انبساط است. این منبع معمولا از یک مخزن فلزی تشکیل شده که به هوای آزاد ارتباط دارد. در سیستمهای گرمایش مرکزی ساختمانها، در کنار دیگر آبگرم از منبع انبساط استفاده میشود. بعد از اینکه دمای آب در دیگ آبگرم زیاد میشود، حجم آب افزایش پیدا کرده و بنابراین احتیاج به فضای بیشتری دارند. حجم آب اضافه در فضای تعبیه شده در داخل منبع انبساط پر میشود و فشار به لولهها و سایر وسایل گرمایش و آسیب دیدن آنها جلوگیری میکند. منبع انبساط باز در پشت بام و در بالاتر از همه وسایل حرارتی باید نصب شود و برای شرایطی که فشار سیستم گرمایش کم میباشد مناسبتر است. مزایا و معایب منابع انبساط باز در زیر آورده شده است.
مزایای منبع انبساط باز
- قیمت پایینتر
- تعمیر و نگهداری آسانتر و ارزانتر
- ضریب اطمینان بالاتر
معایب منبع انبساط باز
- نیاز به فضای آزاد برای نصب
- امکان آلودگی آب سیستم به دلیل ارتباط با هوای آزاد
- فقط برای گرمایش فشار پایین کاربرد دارند
منبع انبساط بسته
منبع انبساط بسته، جدیدتر و پیشرفتهتر از منبع انبساط باز است. منبع انبساط بسته برخلاف نوع باز نیاز به نصب در ارتفاع بالا نداشته و با هوای آزاد ارتباط ندارد، همچنین در سیستمهای گرمایشی در کنار دیگ بخار قرار میگیرد و در سیستم پمپاژ آب خانگی روی پمپ آب نصب میشود. البته نصب پمپ آب خانگی با توجه به تعداد طبقات ساختمان به دو صورت انجام میشود؛ یکی همراه با ست کنترل و دیگری همراه با منبع انبساط که در مقاله مذکور بطور کامل توضیح داده شده است. منبع انبساط بسته از دو قسمت اصلی بدنه و بخش هوای فشرده تشکیل شده است. منابع انبساط بسته با توجه به شکل و ساختار محفظه هوا یا گاز به سه دسته تقسیم میشوند که در ادامه معرفی خواهند شد.
مزایای منبع انبساط بسته
- نیاز به فضای کمتر برای نصب
- عدم نیاز به نصب در بالاترین ارتفاع
- عدم آلودگی آب سیستم
- قابلیت تنظیم فشار
معایب منبع انبساط بسته
- قیمت بالاتر
- تعمیر و نگهداری دشوارتر
- نیاز به تعویض کامل تیوب در صورت پارگی آن
انواع منبع انبساط بسته
- منبع انبساط تیوپی
- منبع انبساط دیافراگمی
- منبع انبساط جریان گذرا

منبع انبساط تیوپی
این نوع منبع انبساط از پوسته و تیوپ لاستیکی تشکیل شده است. تیوپ در داخل پوسته قرار گرفته و فضای داخلی آن را به دو بخش تقسیم میکند؛ در داخل تیوپ آب ذخیره میشود و پشت تیوپ هوای فشرده قرار دارد. داشتن تیوپی از لاستیک مزیت قابل ارتجاعیبودن را به آن داده است و باعث میشود زمانی که با افزایش دما، حجم آب در سیستم گرمایش زیاد میشود، حجم آب اضافه وارد تیوب شده و کمبود فضای داخل لولهها را جبران کند. در بخشی که هوای فشرده قرار میگیرد سوزنی تعبیه شده است که از طریق آن تنظیم باد مخزن تحت فشار انجام میگیرد.

منبع انبساط دیافراگمی
منبع انبساط دیافراگمی مشابه نوع تیوپی است اما بجای استفاده از تیوپ برای جداسازی بخش آب و هوا از صفحه انعطافپذیری به نام دیافراگم استفاده شده است. در منبع انبساط دیافراگمی، صفحه منعطف در دورتادور پوسته داخلی منبع متصل شده است. طول عمر منبع انبساطی دیافراگمی نسبت به تیوبی بیشتر است.

منبع انبساط جریان گذرا
منبع انبساط دیگری وجود دارد که شکل ساختار جداشدن بخش آب و هوا در آن متفاوت است. در منبع انبساط جریان گذرا از یک طرف آب وارد لولهای منعطف میشود و خروجی آن از طرف دیگر است. در اطراف لوله منعطف هوای فشرده قرار دارد.
لزوم استفاده از مخزن تحت فشار
نصب و استفاده از مخزن تحت فشار از آن جهت لازم است که در کاهش مصرف برق پمپ موثر بوده و از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه است. نصب مخزن تحت فشار از خاموش و روشن شدن مکرر پمپ آب جلوگیری میکند و همچنین مشکل داغ کردن پمپ آب نیز با استفاده از مخزن تحت فشار تا حد زیادی برطرف میشود. در زمان نصب پمپ آب خانگی دو حالت وجود دارد؛ یک حالت نصب ست کنترل همراه با پمپ آب که عموما برای ساختمان های کمتر از 4 طبقه صورت میگیرد و حالت دیگر نصب کلید اتومات همراه با پمپ آب برای زمان هایی که استفاده از ست کنترل نمیتواند اتفاق بیوفتد.
در مواقعی که کلید اتومات بکار میرود لازم است تا همراه با آن از مخزن تحت فشار استفاده شود. در واقع بعد از خروجی پمپ آب خانگی یک پنج راهی نصب میگردد که یک مجرا منبع تحت فشار، یک مجرا کلید اتومات، یک مجرا مانومتر و دیگری مسیر جریان آب ورودی به واحدها است.

منابع انبساط جز وسایل پرکاربرد و ضروری در تاسیسات گرمایشی و سیستم پمپاژ آب ساختمانها است. همانطور مشخص است بطور کلی با افزایش دمای سیالات، حجم آنها نیز زیاد میشود. این افزایش حجم در بعضی موقعیتها میتواند خطرناک و مخرب باشد. در سیستمهای گرمایشی مثل گرمایش از کف یا شوفاژ که برای گرم کردن منازل از آب استفاده میشود، با افزایش دمای آب، حجم آن زیاد شده و بخاطر نبود فضای کافی در لولهها به آنها فشار وارد میشود و حتی ممکن است باعث ترکیدگی آن شود. منبع انبساط برای جلوگیری این اتفاق مخرب طراحی شده است. کاربرد مهم دیگر منبع انبساط نصب آن همراه با پمپ آب به جهت اتوماتکردن پمپ است. در صورتی که تعداد طبقات ساختمان شما بیشتر از 3 طبقه است یا اینکه برای کنترل قطع و وصل پمپ آب میخواهید از منبع انبساط استفاده کنید، میتوانید جهت انتخاب مخزن تحت فشار مناسب از لحاظ ظرفیت و برند با کارشناسان ما تماس بگیرید. در این مقاله کالاصنعتی به انواع منبع انبساط، کاربردها و مزایا و جدول انتخاب منبع انبساط از لحاظ ظرفیت پرداخته شد.