تصور کنید ساعت ۱۰ شب برق قطع میشود. با یک موتور برق ۳ کیلووات و تنها ۵ لیتر بنزین که برایتان باقی مانده است. آیا این سوخت میتواند تا ساعت 8 صبح فردا پاسخگوی برق یخچال، تلویزیون و روشنایی شما باشد؟
یکی از مهمترین سوالاتی که خریداران پیش از انتخاب ژنراتور میپرسند، این است که موتور برق چقدر بنزین مصرف میکند؟ دانستن میزان دقیق مصرف سوخت نه تنها برای محاسبه هزینههای جاری اهمیت دارد، بلکه به شما کمک میکند تا بدانید در زمان قطعی برق، با یک باک پر چند ساعت میتوانید روشنایی و برق مورد نیاز خود را تامین کنید.
مصرف سوخت موتور برق به چه عواملی بستگی دارد؟
پیش از آنکه به اعداد و ارقام بپردازیم، باید بدانید که مصرف بنزین در تمام دستگاهها یکسان نیست. حتی دو موتور برق با توان برابر ممکن است مصرف متفاوتی داشته باشند. مهمترین عواملی که بر این موضوع تاثیر میگذارند عبارتند از:
- توان خروجی (KW): بدیهی است با نیاز به توان خروجی بیشتر، موتور برق بزرگتر و قویتری هم نیاز است، در نتیجه بنزین بیشتری میسوزد.
- میزان بار مصرفی (Load): این مهمترین عامل در مصرف سوخت موتور برق به شمار میرود. اگر از یک موتور برق 5 کیلوواتی تنها به اندازه 1 کیلووات استفاده کنید، مصرف سوخت بسیار کمتری نسبت به زمانی است که از تمام توان آن استفاده میکنید.
- برند و تکنولوژی موتور: موتور برقهای ژاپنی یا برندهای درجه یک چینی (مانند لانسین یا راتو که در کالاصنعتی موجود هستند) به دلیل طراحی دقیقتر، راندمان بالاتری نسبت به مدلهای متفرقه دارند.
- وضعیت سرویس و نگهداری: کثیف بودن فیلتر هوا، کهنه بودن شمعها و عدم تعویض به موقع روغن میتواند مصرف سوخت را تا 30٪ افزایش دهد.
فرمول ساده محاسبه مصرف بنزین
اگر به دنبال یک قانون کلی هستید، متخصصان فنی معمولا از یک فرمول تقریبی برای موتور برقهای بنزینی چهار زمانه استفاده میکنند.
نکته فنی: به طور متوسط، یک موتور برق بنزینی استاندارد برای تولید هر 1 کیلووات برق در ساعت (در حالت بار کامل)، حدود 0.35 تا 0.4 لیتر بنزین مصرف میکند.
5 (KW) * 0.4 (لیتر /H) = 2 (لیتر در ساعت)
اگر فرض کنیم یک موتور برق با توان 5 کیلووات دارید و این دستگاه برای تولید هر ۱ کیلووات برق، به 0.4 لیتر (یا 400 سیسی) بنزین نیاز داشته باشد؛ با ضرب کردن توان کلی دستگاه (5KW) در مصرف واحد (0.4)، متوجه میشویم که موتور برق شما در هر یک ساعت کارکرد با تمام قدرت، مجموعا 2 لیتر بنزین مصرف خواهد کرد.
جدول مصرف سوخت موتور برق (بر اساس توان)
برای راحتی شما، جدولی تهیه کردهایم که میزان مصرف سوخت را در توانهای مختلف و در دو حالت نصف بار (50٪) و "بار کامل" (100٪) نشان میدهد. این اعداد برای موتور برقهای استاندارد موجود در بازار ایران صادق است.
توان موتور برق (کیلووات)
|
کاربرد معمول |
مصرف در بار 50٪ (لیتر در ساعت) |
مصرف در بار ۱00٪ (لیتر در ساعت) |
| 1 کیلووات |
روشنایی کمپینگ، شارژر |
0.3 تا 0.4 |
0.6 تا 0.7 |
| 3 کیلووات |
روشنایی منزل، تلویزیون، یخچال کوچک |
0.6 تا 0.8 |
1.1 تا 1.3 |
| 5 تا 6 کیلووات |
کولر آبی، پمپ آب، روشنایی کامل منزل |
1.2 تا 1.5 |
2.0 تا 2.5 |
| 7.5 تا 8.5 کیلووات |
جوشکاری سبک، بالابر، مصارف کارگاهی |
1.8 تا 2.2 |
3.0 تا 3.5 |
| 10 کیلووات و بالاتر |
کارگاههای صنعتی، ویلاهای بزرگ |
2.5 تا 3.0 |
4.0 تا 5.0 |
توجه: اعداد فوق تقریبی هستند و بسته به مدل دستگاه و شرایط آب و هوایی ممکن است کمی تغییر کنند.
رابطه ظرفیت باک و مدت زمان کارکرد
اما یک نکته جالب و مهم در خرید موتور برق، توجه به ظرفیت باک است. با دانستن مصرف سوخت و ظرفیت باک، میتوانید محاسبه کنید دستگاه چند ساعت روشن میماند.
معمولا سازندگان ظرفیت باک را طوری طراحی میکنند که دستگاه بتواند بین 6 تا 10 ساعت (یک شیفت کاری یا یک شب تا صبح) با بار متوسط کار کند.
- مثال: اگر یک موتور برق 3 کیلووات دارای باک ۱۵ لیتری باشد و در ساعت 1.2 لیتر بنزین مصرف کند:
12.5 = 1.2 ÷ 15
این دستگاه حدود 12 و نیم ساعت کار خواهد کرد..
راهکارهای کاهش مصرف سوخت موتور برق
اگر احساس میکنید موتور برق شما بیش از حد بنزین مصرف میکند، موارد زیر را بررسی کنید:
- استفاده از سیستم اکو (ECO Mode): بسیاری از موتور برقهای اینورتر (Inverter) دارای کلید ECO هستند. این سیستم دور موتور را بر اساس میزان مصرف برق شما تنظیم میکند و میتواند مصرف سوخت را تا 40٪ کاهش دهد.
- جلوگیری از درجا کار کردن: روشن گذاشتن دستگاه بدون اتصال مصرفکننده، تنها هدر دادن سوخت است.
- فیلتر هوا را تمیز کنید: گرفتگی فیلتر هوا باعث میشود نسبت سوخت به هوا به هم بریزد و موتور بنزین بیشتری بسوزاند (خامسوزی).
- فشار بار متعادل: بهترین راندمان موتور برق معمولاً در 75٪ توان نامی آن است. فشار بیش از حد یا خیلی کم، راندمان سوخت را کاهش میدهد.
جمعبندی
پاسخ به سوال «موتور برق چقدر بنزین مصرف میکند» کاملاً به توان دستگاه و میزان باری که از آن میکشید بستگی دارد. اما به عنوان یک معیار ذهنی، میتوانید مصرف 1.5 تا 2.5 لیتر در ساعت را برای موتور برقهای خانگی رایج (5 تا 6 کیلووات) در نظر بگیرید.
سوالات متداول
موتور برق ۵ کیلووات (خانگی) در ساعت چقدر بنزین مصرف میکند؟
طبق استاندارد، یک موتور برق ۵ تا ۶ کیلووات در حالت بار کامل (فشار حداکثری) حدود ۲ تا ۲.۵ لیتر در ساعت و در حالت نصف بار حدود ۱.۲ تا ۱.۵ لیتر بنزین مصرف میکند.
فرمول ساده برای محاسبه مصرف بنزین موتور برق چیست؟
قانون کلی این است: یک موتور برق بنزینی استاندارد برای تولید هر ۱ کیلووات برق، تقریباً ۰.۴ لیتر بنزین در ساعت میسوزاند. (مثال: توان دستگاه × ۰.۴ = مصرف ساعتی)
با یک باک پر، موتور برق چند ساعت روشن میماند؟
این زمان به ظرفیت باک و میزان بار مصرفی شما بستگی دارد. اما معمولا سازندگان باکها را طوری طراحی میکنند که دستگاه بتواند بین ۶ تا ۱۰ ساعت (یک شیفت کاری یا یک شب تا صبح) با بار متوسط کار کند. (فرمول: ظرفیت باک ÷ مصرف ساعتی = ساعت کارکرد)
مصرف سوخت موتور برقهای کوچک مسافرتی (۱ کیلووات) چقدر است؟
موتور برقهای کوچک ۱ کیلوواتی بسیار کممصرف هستند. این دستگاهها در حالت بار کامل حدود ۰.۶ تا ۰.۷ لیتر و در حالت نیمبار حدود ۰.۳ تا ۰.۴ لیتر در ساعت بنزین مصرف میکنند.
حالت ECO در موتور برق چیست و چه تاثیری دارد؟
کلید ECO (که بیشتر در موتور برقهای اینورتر وجود دارد) دور موتور را بر اساس میزان برقی که نیاز دارید تنظیم میکند. فعال کردن این حالت میتواند مصرف سوخت را تا ۴۰٪ کاهش دهد.
مصرف سوخت موتور برقهای صنعتی بزرگ (۱۰ کیلووات) چقدر است؟
موتور برقهای سنگین ۱۰ کیلووات و بالاتر، در حالت بار کامل حدود ۴ تا ۵ لیتر در ساعت و در حالت نیمبار حدود ۲.۵ تا ۳ لیتر بنزین مصرف میکنند.
چه عواملی باعث میشود موتور برق بیشتر از حد معمول بنزین بسوزاند؟
مهمترین عوامل عبارتند از: فشار بیش از حد (Overload)، کثیفی فیلتر هوا، کهنه بودن شمعها، عدم تعویض روغن و استفاده از موتور برقهای با تکنولوژی قدیمی یا متفرقه.