یا Cross Flow Blower (فن جریان عرضی یا فن مماسی) نوعی فن است که هوا را در تمام طول پروانه به داخل میکشد و پس از عبور عرضی از روی پرهها، آن را به صورت یکنواخت از یک سمت خارج میکند.
ویژگیهای اصلی آن:
• پروانهای بلند و استوانهای با تعداد زیادی پره دارد.
• جریان هوای پهن، یکنواخت و کمسرعت تولید میکند.
• نسبت به فنهای سانتریفیوژ معمولی، حجم هوای زیادی را با فشار استاتیکی کمتر جابهجا میکند.
• صدای کارکرد آن معمولاً کم است.
تفاوت با فن سانتریفیوژ معمولی
• فن سانتریفیوژ (Radial/Centrifugal Fan):
o هوا از مرکز وارد و به صورت شعاعی خارج میشود.
o فشار بالاتری ایجاد میکند.
o برای کانالکشی و غلبه بر افت فشار مناسب است.
• فن مماسی یا Cross Flow Fan:
o هوا در طول کل پروانه وارد شده و به صورت عرضی از آن عبور میکند.
o خروجی هوا به شکل یک پرده یا نوار یکنواخت است.
o برای ایجاد جریان هوای گسترده و یکنواخت مناسب است، نه فشار بالا.
کاربردها
این نوع فن در تجهیزاتی مانند:
• کولرهای گازی و یونیتهای داخلی (Indoor Unit)
• پردههای هوا (Air Curtain)
• بخاریهای برقی و هیترهای فندار
• فنکویلها
• تجهیزات الکترونیکی و سیستمهای خنککننده
بسیار رایج است.
از نظر دستهبندی، Cross Flow Fan معمولاً در گروه فنهای سانتریفیوژ قرار میگیرد، اما به دلیل ساختار و الگوی جریان خاص خود، بهعنوان یک زیرگروه مستقل از فنهای سانتریفیوژ شناخته میشود.