پمپ دنده خارجي و پمپ دنده داخلي

پمپ هاي دنده خارجي دو چرخ دنده ي درگير دارند که ممکن است از نوع ساده مارپيچي يا جناغي باشند. اين سه نوع چرخ دنده در تصاوير  نشان داده شده است. مايع بين دندانه ي چرخ دنده حرکت نموده و با گير کردن دندانه ها جابه جا مي شود. وجود کلرنس هاي کم بين دندانه هاي چرخ دنده و همچنين، بين دندانه ها و ديوار هاي محفظه باعث به حداقل رسيدن برگشت مايع از سمت فشار بالا به سمت راست فشار پايين مي شود.

 

پمپ دنده خارجي

 

چرخ دنده هاي ساده اي بوده و به طور کلي ، هزينه ي توليد آن ها در مقايسه با نوع مارپيچي و جناغي کمتر مي باشد. اگرچه اين نوع چرخ دنده ها ويژگي هاي خوبي دارند، ولي ميتوانند پر سرو صدا و ناکار آمد باشند. مايع گير افتاده بين دندانه هاي درگير ، هيچ فضايي براي خروج ندارد. همچنان که اين مايع به واسطه کلرنس هاي کم تحت فشار است، مي تواند صداي بسيار بلندي توليد کند. برخي سازندگان با تعبيه ي يک شکاف تخليه (اطمينان) در اين محدوده از آن براي دادن فضايي براي گريز سيال استفاده مي کنند. اين کار باعث کاهش سروصدا شده وبهره وري را بالا مي برد، به ويژه در مورد مايعات لزج، مزيت ديگر چرخ دنده هاي ساده،دارا بودن حداقل نيروي محوري مي باشد.

 

پمپ دنده خارجي

 

روش ديگر فراهم سازي مسير گريز براي مايع محبوس، استفاده از چرخ دنده هاي مارپيچي است . اين شکل مارپبچي ، فضايي براي خروج مايع در اختيار آن قرار مي دهد. پمپ هاي دنده اي مار پيچي فضايي براي خروج مايع در اختيار آن قرار مي دهد. پمپ هاي دنده اي مارپيچي معمولا کارآمد و بي صدا بوده و تنها داراي يک عيب هستند؛ اين چرخ دنده ها تحت اثر نيروي محوري به سمت تراست بوشينگ پمپ قرار مي گيرند.

ساييدگي محوري در پمپ دنده اي بسيار سريع تر از سايش شعاعي، باعث کاهش عملکرد آن ميشود، بنابراين حفظ اين کلرنس ها در جهت محوري بسيار مهم است.با وجود هزينه ي زياد ساخت چرخ دنده هاي جناغي ، اين نوع چرخ دنده ها بسيار بي صدا و کا رآمد بوده و نيروي مخوري زيادي را از خود نشان نمي دهند. انجام فرآيند ماشين کاري بر روي اين نوع چرخ دنده ها بسيار دشوار مي باشد، از اين رو ، برخي اوقات در ساخت آن ها از دور چرخ دنده ي مارپيچ متصل به هم (که جهت مارپيچ آن ها در جهت مخالف يکديگر قرار دارد) استفاده مي شود.

 

پمپ دنده خارجي

 

در اغلب پمپ هاي دنده اي، اولين چرخ دنده ( که به محرک کوپل شده است)، چرخ دنده ديگر را حرکت مي دهد. در يک نوع طراحي ديگر از چرخ دنده هاي تايمينگ استفاده مي شود. مجموعه ي جداگانه اي از چرخ دنده ها هستند که به طور معمول به شکل مجزا از مايع پمپ شونده قرار داشته، و موجب مي شوند دو چرخ دنده اصلي بدون نياز به تماس مستقيم، درگير باقي بمانند. استفاده از چرخ دنده هاي تايمينگ که در بسياري از انواع پمپ ها روتاري دو روتوره رايج مي باشد، باعث به وجود آمدن کلرنس هاي بزرگتري بين چرخ دنده هاي پمپ مي شود و در نتيجه، پمپ به راحتي مي تواند بدون آسيب زدن به چرخ دنده ها خود را با مقداري مواد ساينده وفق دهد. از مزاياي پمپ هاي دنده اي خارجي مي توان به عملکرد در سرعت هاي نسبتا بالا و توليد فشار هاي نسبتا بالا اشاره نمود.

اين چرخ دنده ها معمولا توسط ياتاقان ها در هر دو طرف پشتيباني مي شوند، از اين رو هيچ بار معلقي وجود ندارد. اين پمپ ها صداي نسبتا کمي داشته(به ويژه اگر چرخ دنده هاي حلزوني يا جناغي استفاده شوند)، تا حد زيادي بدون نوسان بوده و در ضمن، مقرون به صرفه هستند از معايب آن نيز مي توان به وجود معمولا چهار بوشينگ در محدوده ي مايع اشاره نمود و اين که جز در مواردي که از چرخ دنده هاي تايمينگ استفاده شود، اين پمپ ها ذرات جامد و ساينده را تاب نمي آورند.

 

پمپ دنده اي ايراني

 

ضعيف ترين عنصر در اغلب پمپ ها (نوع دنده اي خارجي يا داخلي)، ياتاقان چرخ دنده ي متحرک است.

ممکن است اين باور وجود داشته باشد که چون چرخ دنده محرک 100% بار را حمل مي کند، ياتاقان هاي آن نيز بايد بيشترين فرسايش را داشته باشند، اما اين باوري کاملا نادرست است.

بار هاي وارده به ياتاقان شعاعي نتيجه ي تغييرات فشار ناشي از پمپ و نيرو هاي اعمالي از طرف چرخ دنده ي محرک به چرخ دنده ي متحرک مي باشند. اين کار، باعث اعمال بارگذاري بيشتري بر روي ياتاقان چرخ دنده ي متحرک نسبت به ياتاق چرخ دنده محرک مي شود. اين مشکل معمولا با مرطوب شدن ياتاقان چرخ دنده ي متحرک توسط سيال پمپاژ شونده تشديد مي گردد.

بنابراينف هنگام بررسي سايش در يک پمپ دنده اي، ابتدا بايد ياتاقان هاي چرخ دنده ي متحرک آن به دقت مورد توجه قرار گيرند. با فرسايش ياتاقان ها، چرخ دنه مورد پشتيباني قرار نگرفته و دندانه شروع به سايش به بدنه ي پمپ يا صفحه ي سايش خواهد نمود. اين امر باعث افزايش درگيري بين چرخ دنده ها شده و لغزش و کاهش عملکرد پمپ را به ويژه در فشار هاي بالا به دنبال خواهد داشت. با توجه به مواد سازنده چرخ دنده ها، اين موضوع بايد در نظر گرفته شود که اکثر پمپ هاي دنده اي، سيالات روان کار پمپاژ مي کنند. در اين نوع پمپ ها، چرخ دنده ها از انواع مختلفي از فلزات به ويژه فولاد ساخته مي شوند. براي توليد فشار هاي بالا، سختي از فولاد نرم به فولاد سخت تغيير مي کند.

 

پمپ استيل دنده اي

 

براي پمپاژ سيالات غير روان کار نيز از برنز و انواع مواد غير فلزي مانند کامپوزيت هاي پلاستيکي، کربن، تفلون و سراميک استفاده مي گردد. انتخاب ماده مناسب معمولا با توجه به پارامترهايي مانند مقاومت شيميايي، خواص ميکانيکي و هزينه انجام مي شود. براي مثال، اگرچه تفلون مقاومت شيميايي بسيار خوبي دارد ولي به دليل ويژگي هاي فيزيکيف مشکلاتي مانند سايش بيش از حد، قابليت عملکرد در فشار پايين و محدوديت دماي سيال(به علت انبساط حرارتي بالا) وجود خواهد داشت.

به علت نياز به وجود کلرنس هاي کم در پمپ هاي دنده اي ، هيچ حد و مجازي براي سايش وجود ندارد. در اغلب پمپ هاي دنده اي در اثر وجود ساييدگي، خرابي زود هنگام اتفاق مي افتد. با اين حال، بعضي از آن هانيز از مواد مقاوم در برابر سايش ساخته شده و مي توانند در برخي کاربردها عملکرد خوبي ارائه کنند . در اين پمپ ها از شفت هاي سخت کاري شده، چرخ دنده ها و يا بوش هاي سراميکي يا کامپوزيت هاي پلاستيکي بسيار مقاوم در برابر سايش استفاده مي شود. راه اندازي بسيار آرام پمپ، راه ديگري براي افزايش عمر پمپ تحت تمام شرايط عملکردي است که به صورت هدفمند براي کاربردهاي سايشي استفاده مي شود.

پمپ دنده داخلي

پمپ هاي دنده داخلي نيز مشابه پمپ هاي دنده خارجي، مايع را توسط درگير سازي و آزادکردن دندانه هاي چرخ دنده، حرکت داده و فشارزايي مي کنند. در پمپ هاي دنده داخلي، روتوري با دندانه ي برش خورده ي داخلي با چرخ دنده ي هرزگردي با دندانه برش خورده ي بيروني، درگير شده و آن را به حرکت در مي آورد. پمپ هايي از اين نوع،معمولا داراي بخش هلالي شکل مي باشند که مايع را با حداقل برگشت جريان از ميان پمپ عبور مي دهند.

 

نحوه کارکرد پمپ دنده داخلي

 

مزاياي پمپ دنده اي داخلي شامل کم بودن تعداد بخش هاي متحرک، هزينه نسبتا پايين و دارا بودن تنها يک نشت بندي مي باشد. اين پمپ ها معمولا مي توانند به خوبي در هرجهتي کار کرده و چرخش معکوس آن نيز سبب معکوس شدن جهت جريان مي شود. از معايب آن نيز مي توان به وجود يک ياتاقان در مايع پمپ شونده ( که بايد بار معلق را پشتيباني کند) و عدم توانايي کارکرد پمپ هاي مذکور با مواد جامد و ساينده اشاره نمود.

لوب پمپ ها

اين پمپ ها از نقطه نظر عملکردي و کاربردي بسيار شبيه انواع مرسوم پمپ لوب هستند. در اين نوع پمپ، روتور ها به جاي استفاده از لوب هاي متداول، داراي پيستون هاي قوسي شکل يا باله هاي روتوري هستند که در سيلندر هاي حلقوي شکل نصب شده در بدنه ي پمپ حرکت مي کنند. در اين نوع پمپ نيز مانند انواع مرسوم پمپ لوب، روتور ها در تماس مستقيم با يکديگر نبوده و نياز به استفاده از چرخ دنده تايمينگ دارند.

نحوه کارکرد لوب پمپ

در اين نوع پمپ لوبف برگشت جريان کمتري نسب به انواع متداول آن وجود دارد. علت آن هم اين امر است که لوب هاي مدور مربوط به انواع مرسوم پمپ هاي گوشواره اي تنها در يک نقطه ي واحد واقع بر سطح بيروني هر لوب، تماس نزديک با بدنه قرار مي گيرند، در حالي که در پمپ هاي لوب دوباله با پيستون پيراموني، کلرنس کمي بين روتور و بدنه در تمام طول قوس وجود دارد. برگشت کمتر جريان به اين معني است که اين نوع پمپ ها از نظر مصرف انرژي کا رآمدتر از انواع مرسوم پمپ هاي گوشواره اي مي باشند. براي مايعات با ويسکوزيته ي بالاتر از SSU2000 اين برتري از بين مي رود.

لوب پمپ

مزايا و معايب اين نوع پمپ ها تا حد زيادي مشابه انواع مرسوم پمپ هاي گوشواره اي بوده و از رايج ترين کاربردهاي آن مي توان به فرآوري مواد غذايي اشاره کرد. معمولا پمپ لوب دوباله با پيستون پيراموني نمي توانند به خوبي انواع مرسوم پمپ هاي گوشواره اي، با مواد سايينده کار کنند و در ضمن، روتور قوسي شکل آن نيز ممکن است در زمان کاربرد هاي فشار بالا با بدنه تماس پيدا کند.

 

 

 

 




  • وضعیت
  • جدیدترین
  • پربازدیدترین
  • پرفروشترین
  • ارزانترین
  • گرانترین
ثبت سفارش
تعداد
عنوان